نقش ویژگی‌های خاک در گسترش عرض آبکندها در حوزه آبخیز منطقه نیمه‌خشک

پذیرفته شده برای ارائه شفاهی
کد مقاله : 1303-ISSC19 (R2)
نویسندگان
1استاد گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان
2دانشجوی کارشناسی گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان
چکیده
فرسایش آبکندی در مناطق نیمه‌خشک به دلیل اثرات زیست‌محیطی شدید و نقش آن در انتقال رسوبات، یکی از چالش‌های بزرگ مدیریت منابع آب و خاک است. هدف این مطالعه، بررسی نقش ویژگی‌های خاک در گسترش عرض آبکندها در یک حوزه آبخیز نیمه‌خشک است. این تحقیق با اندازه‌گیری ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی خاک (مانند درصد شن، سیلت، رس، ماده آلی، کربنات کلسیم، پایداری خاکدانه و نفوذپذیری) در ۱۲ آبکند مختلف در حوزه آبخیز تهم‌چای و تحلیل ارتباط آنها با گسترش عرضی آبکندها انجام شد. نتایج نشان داد که گسترش عرضی آبکند تحت تاثیر درصد رس و نفوذپذیری خاک نیست در حالی که همبستگی معنی دار با درصد سیلت (r = 0/19)، درصد شن (r = 0/19)، درصد ماده آلی (r = 0/35) و پایداری ساختمان (r = 0/21) دارد. در عرصه‌هایی که خاک آن دارای فراوانی بیشتری از ذرات شن بوده یا از ماده آلی بیشتر و ساختمان پایدارتری برخوردارند حساسیت به گسترش عرضی آبکند کمتر است. نتایج این پژوهش در تعیین حساسیت دامنه‌ها به فرسایش آبکندی می تواند مورد توجه قرار گیرد.
کلیدواژه ها
موضوعات