بررسی پاسخ نخود دیم (Cicer arietinum L.) به بذرمال کودهای زیستی در شهرستان بوکان

پذیرفته شده برای پوستر

کد مقاله : 1510-ISSC19 (R1)

¹استادیار بخش مدیریت منابع، مؤسسه تحقیقات کشاورزی دیم کشور، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، مراغه، ایران

²استان آذربایجان شرقی، مراغه، موسسه تحقیقات کشاورزی دیم کشور

به منظور ارزیابی کارایی بذرمال نخود دیم (رقم آنا) با کودهای زیستی پروبیو 96، بایوگارد، مایکوسوپرپلاس و اسیدهیومیک، پژوهشی در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در شهرستان بوکان در استان آذربایجان غربی به مدت دو سال زراعی (1404-1402) اجرا شد. تیمارها در 5 سطح شامل عدم بذرمال (شاهد) و بذرمال با کودهای پروبیو 96، بایوگارد، مایکوسوپرپلاس و اسید هیومیک بود. نتایج نشان داد واکنش گیاه به کودهای زیستی تحت‌تأثیر شرایط اقلیمی و ترکیب میکروارگانیسم‌ها قرار داشت. در سال ۱۴۰۳، تیمارهای اسیدهیومیک و مایکوسوپرپلاس بیشترین عملکرد زیستی را داشتند و نسبت به شاهد برتری نشان دادند، در حالی که پروبیو ۹۶ و بایوگارد ضعیف‌تر بودند. بیشترین عملکرد دانه در تیمارهای شاهد، مایکوسوپرپلاس و اسیدهیومیک مشاهده شد و بالاترین شاخص برداشت به پروبیو ۹۶ تعلق داشت. در سال ۱۴۰۴، شرایط خشک‌تر و گرم‌تر سبب شد تیمار شاهد بیشترین عملکرد زیستی را داشته باشد، در حالی که مایکوسوپرپلاس و پروبیو ۹۶ عملکرد دانه و شاخص برداشت بالاتری نسبت به سایر تیمارها داشتند و اسیدهیومیک کمترین مقادیر را نشان داد. نتایج نشان داد که ترکیبات حاوی میکوریز و مواد آلی در شرایط مساعد مؤثرتر و سویه‌های باسیلوس در شرایط تنش‌زا کارآمدترند و استفاده از کودهای زیستی چندسویه غنی‌شده با مواد آلی می‌تواند راهکاری مناسب برای افزایش پایداری تولید نخود دیم در مناطق خشک و نیمه‌خشک باشد.

نخود دیم؛ نیتروژن؛ نیاز غذایی

حاصلخیزی خاک و تغذیه گیاه