بررسی کمی فرسایش بادی و گسیل گردوغبار در ایران (مقاله کلیدی)

پذیرفته شده برای ارائه شفاهی
کد مقاله : 1706-ISSC19
نویسندگان
1دانشگاه یزد
2مشاور رئیس سازمان محیط زیست و مسئول پیگیری امور مخاطرات و ارزیابی خسارات محیط زیستی کشور
چکیده
این مقاله با هدف برآورد کمی فرسایش بادی و غبارخیزی در ایران انجام شد. برای دستیابی به این اهداف، از سه مدل IRIFR (برای برآورد کمی فرسایش بادی)، AUSLEM (برای پهنه‌بندی فرسایش‌پذیری سرزمین) و GOCART (برای برآورد شار قائم گردوغبار) استفاده گردید. داده‌های مورد نیاز از منابع مختلفی شامل عملیات میدانی، تصاویر ماهواره‌ای و داده‌های جوی گردآوری و در محیط‌های ArcGIS و MATLAB پردازش شد. نتایج مدل IRIFR نشان داد که پتانسیل فرسایش بادی در ۱۹ استان کشور به‌طور میانگین ۱۵۱۵ تن در کیلومترمربع در سال است و سالانه حدود ۳/۰میلیارد تن رسوب تولید می‌شود. بر اساس مدل AUSLEM، حدود ۵/۴ میلیون هکتار از عرصه‌های کشور دارای فرسایش‌پذیری شدید شناسایی شد و استان‌های سیستان و بلوچستان، کرمان و خراسان جنوبی به‌عنوان کانون‌های اصلی غبارخیز معرفی گردید. مدل GOCART نیز گسیل سالانه گردوغبار را حدود ۵ میلیون تن برآورد کرد. در مجموع، یافته‌ها حاکی از گستردگی و شدت قابل‌توجه پدیده‌های فرسایش بادی و غبار در ایران است که لزوم مدیریت یکپارچه و اجرای برنامه‌های مقابله‌ای در سطح ملی را آشکار می‌سازد.
کلیدواژه ها
موضوعات