کنترل فرسایش بادی در کانونهای تولید کننده گرد و غبار و ماسه های روان با تاکید بر مدیریت سرزمین: مطالعه موردی خوزستان و سیستان(کلیدی)

پذیرفته شده برای ارائه شفاهی

کد مقاله : 1705-ISSC19

عضو هیات علمی

هدف از این نوشتار، ارایه راهکارهای کاهش تولید گردوغبار و ماسه های روان در دو کانون جنوب‌شرق اهواز و دشت سیستان به عنوان حساسترین مناطق در کشور براساس مدیریت سرزمین می باشد. بدین ‌منظور ویژگیهای منابع اکولوژیکی سرزمین شامل اقلیم، زمین‌شناسی، خاک و منابع اراضی، پوشش گیاهی، فرسایش بادی، وضعیت کشاورزی و دامداری با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای و عملیات میدانی گسترده جمع‌آوری شد. با استفاده از روش روی‌هم‌گذاری نقشه‌ها، سطح کانونها به واحدهای همگن اکولوژیکی (واحد کاری) تقسیم‌بندی و با توجه به خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک‌ها، قابلیت رویشی (امکان تثبیت بیولوژیک) بر‌اساس نیاز اکولوژیکی گونه‌های گیاهی بومی منطقه مشخص شد. ارزیابی توان سرزمین براساس روش سیستمی برای کاربریهای حفاظت، جنگلکاری و مرتعداری انجام گرفت. خط‌مشی عملیات تثبیت با توجه به نوع زیست‌بوم (اکوسیستم) برنامه‌ریزی شد و پروژه‌های کنترل گردوغبار با توجه به نوع کاربری در هر اکوسیستم تعریف گردید. در‌نهایت سه گروه پروژه‌های 1)تثبیت بیولوژیکی شامل بوته‌کاری، جنگل‌کاری، درخت‌کاری درحاشیه جاده‌ها، بادشکن زنده حاشیه مزارع، 2) عملیات فیزیکی-مکانیکی مانند مرطوب‌سازی، آب‌شویی، احداث بادشکن غیرزنده، جمع آوری هرزآبهای سطحی و ذخیره نزولات و 3)برنامه‌های مدیریتی شامل عملیات قرق، مدیریت چرا، کشاورزی حفاظتی و غیره پیشنهاد شد. علل فعال شدن کانونهای ریزگرد نیز در تدوین برنامه های کنترل فرسایش بادی از اهمیت خاصی برخوردار است.

فرسایش پذیری؛ حساسیت اراضی؛ تثبیت؛ ریزگرد

تخریب اراضی، فرسایش و حفاظت خاک